Rail Terminal Friesland Leeuwarden (RTF)

Kort stukje geschiedenis:

Rail Terminal Friesland is (voorheen Spoordok Friesland) gevestigd in Leeuwarden aan de Marshallweg met veel (grote) klanten op het Industrieterrein-West, en kende een rijke geschiedenis op goederenvervoer. De Rail Terminal Friesland heeft altijd een goede rol in het goederenvervoer in Friesland gespeeld. Grote rollen waren weggelegd natuurlijk voor bedrijven zoals vanuit Harlingen: ZPC, Hubert Jans,VAM, Spaansen en Daalimpex. Vanuit Franeker: Huthamaki, ZPC, Rock Wool. Vanuit Leeuwarden Friesland-Campina, Douwe Egberts & Nestlé e.v.a

laden Frico wagons Lw

Laden & Lossen zoals het eerdaags ging…. (© Frysk Archief)

 

Buurtgoederentreinen reden allen naar Leeuwarden en dan via Groningen naar Veendam / Onnen en /of gecombineerd via de lijn Leeuwarden – Zwolle naar bestemmingen elders in Nederland. Dit blijft lang goed gaan, totdat er in de jaren negentig twijfels worden uitgesproken door de NS. Vanaf 1994 worden er eigenlijk alleen nog door de NS vaste lengte Shuttels vervoerd en komt het buurtgoederenvervoer op de helling te staan omdat deze niet gecombineerd zouden kunnen worden met de Shutteltreinen.

ZPC   2338 te Stiens

Aardappelen werden middels de buurtgoederentrein vanuit Stiens naar Leeuwarden gebracht en vanuit daar Nederland verder in….en geheel Europa. (© Foto links: Nico Spilt & Foto rechts: Hans Elzinga)

 

Zo worden de Buurtgoederenwagens per zomerdienst van 1996 niet meer meegenomen in de Shutteltreinen. In 1996 twee jaar na de overname van HRC Leeuwarden door NS Cargo komt er ook het klad in het binnenlandse containervervoer. Een aantal Shuttletreinen worden gestopt en HRC wordt zlefs volledig opgeheven. De Leeuwarder Shuttletrein wordt gecombineerd door NS Cargo met één van de twee Veendammer Shuttels (cijfers: 60 TEU voor Leeuwarden en 40TEU voor Veendam.) De gecombineerde shuttle gaat eerst naar Veendam en en rijdt dan via Groningen naar Leeuwarden, waarmee er direct de retourtrein richting Veendam wordt meegenomen. Omdat milieu en geluidsoverlast regels de tochten in de nachterlijke uren op de lijn Groningen – Leeuwarden dit vervoer verbied, maakte de shuttle tussen Veendam en Leeuwarden enige tijd de omweg via Meppel. Vanaf 1997 is het ook volledig gedaan met de Goederentrein tussen Leeuwarden en Veendam vanaf dat moment is er alleen nog een rechtstreekse Shutteltrein vanuit beide plaatsen los van elkaar naar Rotterdam Maasvlakte West / Kijfhoek en Amsterdam Houtrakpolder.*

*Alleen op zaterdag (Leeuwarder Shuttle 2 genaamd)

Lw 1995

Drukte alom op Leeuwarden HRC in 1995: Goederen, Post vervoer e.v.a.

Tot het jaar 1999 was de NS (cargo) hier altijd als goederenvervoerder heer & meester. Vanaf 1999 zijn de goederentreinen overgenomen door ACTS (in combinatie met de Vries) die daarmee de 1e concurent van de NS (cargo) op goederenvervoer gebied was. In 2011 is alles overgenomen door de firma HUSA in combi met IMS (InterModal Solutions). Vanuit Leeuwarden word ernamelijk (anno nu) containers naar Rotterdam (Maasvlakte) & Amsterdam (Houtrakpolder) vervoerd. Leeuwarden ontvangt 5 tot 6 keer per week een containershuttle met een capaciteit van 100 TEU. De Terminal is per 31-5-2011 opmerkelijk genoeg werkeloos geworden door het verlies van de grootste klant Royal Friesland Campina Dairy Foods.

HUSA 2011

Een van de laatste ritten  voor HUSA vanuit Leeuwarden die vertrekt richting Mvtw. 18-3-2011

 

Goederenvervoer per spoor in Fryslân momenteel:
In Fryslân is er geen goederenvervoer per spoor meer sinds het wegvallen van de containershuttle tussen Leeuwarden en Rotterdam. Dit is betreurenswaardig, aangezien het vervoer per spoor één van de meest milieuvriendelijke manieren van transport is. Dit geldt zeker wanneer met elektrische tractie wordt gereden, zoals met de containertrein het geval was.

 

Her-Activering Railterminal Friesland (RTF):
De overslaglocatie “Railterminal Friesland” in Leeuwarden is nog steeds aanwezig, ondanks dat hier inmiddels geen containertreinen meer vertrekken.  Het beleid in de Provincie Fryslân zou eigenlijk meer gericht moeten zijn om zoveel mogelijk goederen weer per spoor te laten vervoeren naar de klanten van de verladers, dit is niet alleen duurzaam maar er is zo ook minder CO2 uitstoot,wat een besparing is op het milieu. Beiden een punt, wat bij de Provincie Fryslân hoog in het vaandel staat.

 

Werkgroep: Her-activering van RTF te Leeuwarden is van groot strategisch belang

Het Her-activeren van de RTF te Leeuwarden is dus écht van Strategisch belang om Industrie & Logistieke bedrijven weer opnieuw aan te trekken. Het ontbreken van Weg, Water en  Spoorvervoer kan leiden tot het afhaken van bedrijven die een vestigingsplaats in Leeuwarden willen zoeken.

 

 

Werkgroep: op lange termijn een trimodale terminal in Fryslân realiseren

Wij hebben als  Werkgroep gesignaleerd dat in het goederenvervoer met name tri-modale terminals (spoor/weg/water) potentie hebben. Een verlader kan dan de modaliteit kiezen die het beste bij een bepaalde lading past (bijv: gecombineerd spoorvervoer, Huckepack en/of Containervervoer). Onder andere de terminal in Coevorden (Drenthe) maakt volop gebruik van haar tri-modale ontsluiting. Ook de spoorterminal in Veendam (Groningen) is als onderdeel van Groningen Seaports feitelijk onderdeel van een tri-modaal cluster.

 

In Fryslân is deze mogelijkheid van tri-modale ontsluiting verdwenen, waarmee de regio minder aantrekkelijk is geworden als vestigingslocatie. De Werkgroep wijst erop dat regio’s zoals Groningen een spoorterminal zien als essentiële infrastructuur en dat de terminal in Veendam eigendom is van een gemeente (Veendam) en havenschap (Groningen Seaports) en ook door de overheid actief wordt geëxploiteerd. Dit is een groot contrast met Fryslân, waar de overheid zichzelf slechts een marginale rol toebedeelt als het gaat om goederenvervoer. Gezien de grote economische belangen zou het volgens de Werkgroep aan te bevelen zijn om bij lange termijn ruimtelijk-economisch beleid nadrukkelijk te kijken naar de mogelijkheden om in Fryslân een tri-modale terminal te faciliteren en eventueel zelf te realiseren.